روش صحیح برداشتن باند: اره گچ و نکات ایمنی

برداشتن ایمن گچ فایبرگلاس نیازمند تکنیک صحیح با ارهٔ گچ (Oscillating Cast Saw)، برنامه‌ریزی خطوط برش، حفاظت از پوست، و ارتباط مؤثر با بیمار است. در این راهنما، از آمادگی ابزار تا بای‌والوینگ (دوبرشی) و استفاده از اسپردر، مدیریت پدینگ و نوارهای لبه، کنترل گرما و ارتعاش، و مراقبت‌های پس از برداشتن گچ را مرحله‌به‌مرحله مرور می‌کنیم.

۱) آماده‌سازی و ایمنی

• PPE: دستکش غیرلاتکس نازک، محافظ چشم/صورت، و در محیط‌های شلوغ محافظ شنوایی. برای بیمار، گوش‌گیر در کودکان مفید است.
• ابزار: ارهٔ نوسانی سالم با تیغهٔ تمیز، اسپردر گچ، قیچی/کاتر پدینگ، مکندهٔ گردوغبار یا فیلتر.
• آموزش بیمار: توضیح دهید تیغه می‌لرزد و نمی‌چرخد؛ تماس کوتاه و عمودی با سطح گچ بی‌خطر است؛ از حرکت ناگهانی اندام بپرهیزد.
• پوزیشنینگ: اندام را پایدار کنید؛ خطوط برش را دور از برجستگی‌های استخوانی، تاندون‌های سطحی و اسکارهای پوستی برنامه‌ریزی کنید.

۲) اصول برش با ارهٔ گچ

• زاویه و تماس: تیغه عمود بر سطح (≈۹۰°). تماس‌های کوتاه ۱–۲ ثانیه، سپس بلندکردن تیغه برای تهویه و خنک‌شدن.
• عمق کنترل‌شده: فشار ملایم؛ صدای «گیر» نشانهٔ رسیدن به پدینگ است. از فروبردن پیوستهٔ تیغه اجتناب کنید.
• حرارت: اگر بیمار احساس گرما/سوزش کرد، فوراً توقف کنید، مکث و خنک‌سازی بدهید.
• گردوغبار: از مکنده استفاده کنید و خطوط برش را از بیمار و تیم دور نگه دارید.

۳) بای‌والوینگ (دوبرشی) و اسپردر

1. خطوط برش: دو خط طولی موازی در دو سمت امن کست طراحی کنید. در نواحی پرخطر (مثلاً روی قوزک‌ها) برش را کمی لاترال/مدیال‌تر ببرید.
2. برش اول: با تماس عمودی و تپ‌تپی، تا رسیدن به پدینگ برش دهید؛ هر ۲–۳ سانتی‌متر مکث کنید.
3. برش دوم: در سمت مقابل تکرار کنید تا پوستهٔ کست آزاد شود.
4. اسپردر: فک‌های اسپردر را در دو برش قرار دهید و به‌آرامی باز کنید تا پوسته از هم باز شود.
5. پدینگ: پدینگ زیرین را با قیچی ببُرید؛ از کشیدن خشن روی پوست اجتناب کنید.

۴) برداشتن نهایی و کار با نوارهای لبه

• اگر نوار moleskin یا لبه‌گیری نرم دارید، ابتدا آن‌ها را آزاد کنید تا چسبندگی کاهش یابد.
• در اسپلینت‌های نیمه‌سخت، ممکن است یک خط برش و اسپردر کافی باشد.
• در گچ‌های رنگی چندلایه، صبور باشید؛ لایه‌های تیره می‌توانند گرما را بیشتر نگه دارند.

۵) نکات ویژهٔ کودکان و بیماران مضطرب

• از قبل صدا و لرزش ابزار را توضیح دهید؛ اجازه دهید تیغه خاموش را لمس کنند.
• والد یا همراه را در کنار بیمار بنشانید؛ تکنیک «نفس عمیق» و شمارش معکوس کمک‌کننده است.
• تماس‌های کوتاه‌تر، مکث‌های بیشتر و مکندهٔ فعال را رعایت کنید.

۶) خطاهای رایج و راه‌حل‌ها

• فروبردن بیش از حد تیغه: خطر آسیب پدینگ/پوست—به تماس‌های کوتاه و عمود برگردید.
• ایجاد گرمای موضعی: مکث، تهویه، جابه‌جایی نقطهٔ تماس، و بررسی پوست.
• برش روی برجستگی‌های استخوانی: مسیر را جابه‌جا کنید؛ از سمت نرم‌تر برش بدهید.

۷) مراقبت‌های پس از برداشتن گچ

• پوست: پاکسازی ملایم با آب ولرم و صابون ملایم؛ کرم مرطوب‌کننده روی پوست آزاد (نه زیر باقی‌ماندهٔ چسب).
• CSM: رنگ/حرارت/حس/حرکت انگشتان را بررسی کنید؛ در صورت غیرطبیعی بودن، ارزیابی فوری.
• دامنهٔ حرکتی: طبق تجویز پزشک، تمرین‌های ملایم ROM را آغاز کنید؛ درد غیرعادی را گزارش دهید.
• هشدارها: درد رو‌به‌افزایش، بی‌حسی، تاول/زخم، ترشح یا بوی بد—تماس سریع با کلینیک.

جمع‌بندی و CTA

با رعایت اصول تماس عمودی کوتاه، بای‌والوینگ برنامه‌ریزی‌شده، استفادهٔ صحیح از اسپردر و مراقبت‌های پس از برداشتن، می‌توان گچ فایبرگلاس را ایمن و بدون آسیب پوستی برداشت. برای راهنمایی تخصصی و آموزش پرسنل، از طریق تماس/مشاوره اقدام کنید.